Klimmen in Noorwegen

Piet Jacobs

Twee jaar geleden kreeg ik plots het idee om in Noorwegen te gaan klimmen. Lekker rustig, ver weg van de alpen en het gedrang in populaire klimroutes. Vorige zomer was het niet gelukt om mensen mee te lokken. Dit jaar, na drie keer het vertrek met twee weken uitgesteld te hebben, zijn we met zessen gegaan: Petra, Wiljan, Michel, Paul, Jan en ik.

Met

...ongelofelijk rotweer...

ongelofelijk rotweer zijn we eind september uit Eindhoven vertrokken naar Setesdal. Dit ligt ongeveer 150 km ten noorden van het zuidelijkste puntje van Noorwegen. Twee weken later weer terug in Amsterdam blijkt dat mijn tuintje groener is dan ooit. In de tussentijd had het in Noorwegen misschien een uurtje geregend. Dus de mythe dat het in Noorwegen altijd regent is hiermee ontkracht. Driemaal uitstel was scheepsrecht, want de spaarzame klimmers die we tegen gekomen zijn vertelden allemaal hetzelfde als we naar het weer van de afgelopen tijd vroegen: "De week ervoor had het maar een keer geregend." Oh, dan hebben jullie dus lekker geklommen? "Nee want het regende de hele week aan een stuk door". Andere mythes blijken wel waar te zijn. Na de bootreis hebben we in Larvik het bier in de plaatselijke Chinees getest. Het bier was prima, maar wel redelijk prijzig. Vervolgens was het nog een paar uurtjes rijden naar Valle in het Setesdal. Maar door gebruik te maken van een 25 jaar oude kaart waarop de wegnummering verouderd bleek te zijn duurde het wat langer. Onderweg kwamen we ook nog een eland tegen zodat we bijna de test konden uitvoeren met het overbeladen polo’tje van Petra. Zo’n beest is toch best wel groot en het is mij niet helemaal duidelijk hoe je zoiets moet ontwijken als deze met 30 km/uur de weg oversteekt.

In

...redelijk spannend...

het Setesdal zijn de meeste routes geopend door Duitse klimmers. Zij hebben ook het gidsje gemaakt. Naast een UIAA moeilijkheidsgradering geeft het ook een E(ngheids)-waardering. De eerste dag klim ik met Michel een 6e graads route van 10 touwlengten met de maximale engheidsgraad E3 om te kijken hoe dat is. Een paar lengtes vallen zwaar tegen omdat er mos op de wrijvingsplaten zit. Later in de week specialiseren we ons hierin. De sleutel lengte is 6- en deze passage zit vlak voor de standplaats. Met een meter of 15 boven de laatste haak is dit redelijk spannend.

Meertje met badplaats. (foto: Michel) (Log in om deze foto te zien.)

Na drie uur rondtouren met de auto en diverse veto’s (geen uitzicht op vuilnisbelt / geen meertje / te weinig zon / auto’s te ver van de tent, etc..) is volgens een democratisch beslissingsmodel de kampplaats gevonden. Maar deze plek is het zoeken waard: gratis, voldoende hout, meertje met badplaats, picknick tafels en weer een luxe toiletgebouw. Het wrijvingsklimmen in het Setesdal is niet erg zwaar voor de armpjes. We klimmen elke dag een route van 10 tot 15 touwlengtes en na een paar dagen komt onze vorm boven. Tijdens een dagje klimmen in een sportklimgebiedje met ongeveer 100 routes jagen we onbewust een paar Engelsen weg met ons enthousiasme. Michel kwam ze later op die dag ergens anders tegen. Ze vertelden dat ze wel 4 Hollanders en 2 Duitsers tegen waren gekomen en dat ze niet naar Noorwegen waren gekomen om in al die drukte te klimmen... Jan presteerde het om een volgens het gidsje zelfs nog niet eens getopropete route "Scratch" in de tweede poging toprope te overmeesteren. Ik doe de routenaam meer eer aan en na een keer of 10 wegglijden lukt het mij ook.

De

...een makkie...

volgende dag ben ik met Michel op weg naar de Homfjellet. Op dit massief wordt nauwelijks geklommen en onze route uit ’87 is nog steeds niet helemaal uitgeklommen. Volgens het gidsje gaat het om 13 touwlengten, 5e en 6e graads. Bovenin nog een A2 lengte en dan een pijltje. Dus in principe na gisteren een makkie.

We

...héél rustig aan...

banen ons een weg door een woud met metershoge keien waarin werkelijk alles met mos bedekt is. Michel heeft de dag ervoor de route naar de route verkend (aanrader) en na drie kwartier staan we onder de eerste en enige boorhaak van de eerste lengte. Omdat deze lekker hoog zit kan Michel prima foto’s maken van het klimmen. Het oogje van de haak blijkt vastgeroest te zijn. Na een paar keer hameren met mijn alpensetjes kan ik hem inhangen. Dit jaar zijn we dus in ieder geval de eerste touwgroep. De standplaats is bovenop een prikstruik. A-subtiel maak ik hier dan ook volop gebruik van. Michel klimt na en gaat mooi over het plaatje. Het klimmen is eigenlijk niet zo moeilijk, afzekeren wel. Als je onder je touwlengte ziet dat je de eerste 20 m geen tussenzekeringen kunt leggen doe je héél rustig aan.

De

...subtiele wrijvingspasjes...

zevende touwlengte is een vrij steile spleet en ik ben weer aan de beurt om voor te klimmen. Eigenlijk weet ik wel dat we beter kunnen wisselen omdat Michel zoiets veel beter ligt. Na 10 meter stressen besluiten we om de rollen om te draaien. Jaloers kijk ik hoe Michel de speet vrij soepeltjes voorklimt. De volgende lengte met subtiele wrijvingspasjes is volgens het gidsje een halve graad moeilijker, maar ik vind het twee graden makkelijker.

Rond

...volgende keer boormachine mee...

half vijf en na elf touwlengtes staan we op een plateautje. Vlak boven ons is de A2 lengte, daarboven een viertje en dan houdt de ingetekende route op. Als ik de off-wide spleet zie ben ik eigenlijk wel blij dat we zo laat zijn. Michel hangt de A2 lengte zonder al teveel problemen voor. Voor de vorm probeer ik de vierde graads lengte. Deze loopt door een spleet die ongeveer 40 cm breed is. Omdat er geen zekeringspunten zijn kruip ik in de spleet. De wanden blijken vrij glad te zijn. Het idee dat er geen haken meer komen en mijn helm ongeveer het enige zekeringspunt zou kunnen vormen maakt me nerveus. Een klemblok brengt redding. Michel ziet het vanwege de tijd niet zo zitten en we besluiten af te dalen. Eens komen we hier terug, vertrekken we vroeger en nemen we een boormachine mee. Volgend jaar?

Na

...ons surplus aan touwtechnieken...

6 dagen super klimmen in Setesdal vertrekken we bijna met tegenzin naar het Nissedal. Dit ligt iets meer naar het oosten richting Oslo. We zetten onze tenten op aan de oever van het Nissemeer. Wederom een perfecte plek. Ca. 20 meter lopen van de auto, voldoende hout en een lekker kabbelend geluid. Om dit hout op ons vuurtje te krijgen botvieren we ons surplus aan touwtechnieken op een boom die eigenlijk pas over een paar jaar zou gaan omvallen. Onze barbeque technieken worden hier geperfectioneerd, bijna elke dag met knoflook ingewreven zalmmoten. Die dingen zijn in Noorwegen een stuk goedkoper dan bij de Albert Heyn.

De routes zijn ook hier perfect en Jan, Paul en ik sluiten af

....dus ook glad...

met Haggar. De rest moest gisteren terug naar Nederland. Twee dagen hiervoor zijn we ook al bij Hagefjell geweest. Deze immense graniet klomp is ongeveer 500 m hoog en een paar kilometer breed. Het graniet is echt super, een beetje vergelijkbaar met Eldorado, dus ook glad. In Eldorado moet je opletten dat je niet over de boorhaken struikelt of dat je van route verandert, hier is dat geen enkel probleem omdat er slechts een stuk of tien routes zitten. Er is dus ook nog erg veel ruimte om zelf iets te openen.

Het

...tussenzekeringen leggen lukt niet...

mooie van onze route is dat er geen enkele haak inzit, dus ook niet op de standplaatsen. De eerste drie touwlengtes zijn derdegraads en durven we na tien dagen klimmen op onze gympen te soleren. In de vijfde lengte zit een lengtepasje waarin blijkt dat Jan toch echt kleiner is. Hierna volgt de route een markante speet. De eerste lengten blijken erg relaxed klimmen te zijn omdat er voldoende voetsteunen zijn. De volgende lengte is volgens het gidsje 7e graads. Hier zitten geen treedjes meer. Ik moet me met twee handen vasthouden, tussenzekeringen leggen lukt niet, dus ik piaz maar verder. Het wordt wel steeds enger. Voor het eerst in twee weken ben ik een beetje aan het verzuren. Gelukkig zit er na tien meter een treedje waarop ik kan uitspreiden. Snel ons nieuwste speeltje, een Alien, erin en daarna gaat het weer relaxed. Paul klimt de bovenste lengtes voor en zo staan we vrij snel boven.

De

...afgebroken stabilisatorstang...

veerboot vertrekt de volgende ochtend in Moss, ten zuid-oosten van Oslo. Na alle culinaire avonturen doen we ons tegoed aan een ongelofelijke zak met hamburgers. 's Avonds eten we bij Kaat en Aal in Oslo beschuit met muisjes, de nieuwste ESAC aanwinst heet Emma. De terugreis de volgende dag loopt voorspoedig, behalve dat we rijden met een aangelopen lager en met een afgebroken stabilisatorstang bij het achterwiel. Jans auto is gelukkig voldoende gestabiliseerd door de belading en we kunnen dus prima zonder die stang.